انرژی تاریک، یک شکل فرضی از انرژی است که تمام فضا را در بر گرفته و فشار منفی اعمال می‌کند. این فشار منفی، اثرات گرانشی‌ای ایجاد می‌کند که می‌تواند تفاوت‌های بین نتایج نظری و مشاهداتی گرانش بر ماده مرئی را توجیه کند.

نکته مهم این است که انرژی تاریک به طور مستقیم قابل مشاهده نیست، بلکه وجود آن از طریق مشاهدات مربوط به برهم‌کنش‌های گرانشی بین اجرام آسمانی استنباط می‌شود.

اصطلاح "انرژی تاریک" توسط مایکل اس. ترنر، کیهان‌شناس نظری، ابداع شده است.

پیش‌زمینه انرژی تاریک: ثابت کیهان‌شناسی اینشتین

پیش از کشف انرژی تاریک، ثابت کیهان‌شناسی در معادلات اصلی نسبیت عام اینشتین وجود داشت. این ثابت، جهان را در حالت ایستا نگه می‌داشت. پس از اینکه انبساط جهان مشخص شد، فرض بر این بود که ثابت کیهان‌شناسی ارزشی برابر با صفر دارد. این فرضیه سال‌ها در بین فیزیکدانان و کیهان‌شناسان غالب بود.

کشف انرژی تاریک: شتابی غیرمنتظره در انبساط جهان

در سال 1998، دو گروه تحقیقاتی مجزا - پروژه کیهان‌شناسی ابرنواختری و تیم جستجوی ابرنواخترهای High-z - در رسیدن به هدف خود مبنی بر اندازه‌گیری کاهش سرعت انبساط جهان ناکام ماندند. در واقع، آن‌ها نه تنها کاهش سرعت را اندازه‌گیری نکردند، بلکه به یک شتاب کاملاً غیرمنتظره رسیدند (البته تقریباً غیرمنتظره: استیون واینبرگ پیش از این چنین پیش‌بینی‌ای کرده بود).

شواهد بیشتر از سال 1998 به بعد، به حمایت از این یافته ادامه دادند که مناطق دوردست جهان در واقع با سرعت بیشتری نسبت به یکدیگر در حال دور شدن هستند. به جای یک انبساط ثابت یا کاهش سرعت، نرخ انبساط در حال افزایش است. این بدان معناست که پیش‌بینی اصلی ثابت کیهان‌شناسی اینشتین، امروزه در قالب انرژی تاریک در نظریه‌ها نمود پیدا می‌کند.

آخرین یافته‌ها نشان می‌دهند که بیش از 70 درصد جهان از انرژی تاریک تشکیل شده است. در حقیقت، تنها حدود 4 درصد آن از ماده مرئی معمولی تشکیل شده است. کشف جزئیات بیشتر در مورد ماهیت فیزیکی انرژی تاریک یکی از مهم‌ترین اهداف نظری و رصدی کیهان‌شناسان مدرن است.

همچنین شناخته شده با نام‌های: انرژی خلاء، فشار خلاء، فشار منفی، ثابت کیهان‌شناسی