اگر مجذوب پدیده‌های جوی شدید و طوفان‌های سهمگین هستید، احتمالاً نام "طوفان پاتریشیا" به گوشتان خورده است. این گردباد در اقیانوس آرام شرقی شکل گرفت و به عنوان قوی‌ترین طوفان ثبت‌شده در نیمکره غربی شناخته می‌شود. اما آیا پاتریشیا، با این قدرت ویرانگر، می‌تواند در زمره قدرتمندترین چرخندهای حاره‌ای جهان نیز قرار گیرد؟

در این مقاله، قصد داریم نگاهی به ۱۰ طوفان قدرتمند تاریخ بیندازیم که در حوضه‌های مختلف شکل گرفته‌اند و جایگاه طوفان پاتریشیا را در میان آن‌ها بررسی کنیم. با ما همراه باشید تا سفری هیجان‌انگیز به دل این غول‌های آسمانی داشته باشیم.

نکته: رتبه‌بندی طوفان‌ها بر اساس بالاترین سرعت باد پایدار سطحی (میانگین وزش باد در یک دقیقه) در طول عمر آن‌ها صورت گرفته است. منظور از باد "پایدار"، میانگین سرعت باد و تندبادها برای رسیدن به یک سرعت ثابت تخمینی است. تنها طوفان‌هایی با فشار مرکزی کمتر از ۹۰۰ میلی‌بار (mb) در این فهرست قرار گرفته‌اند.

10. تایفون اِیمی (Typhoon Amy) - 1971

تایفون اِیمی، غول خفته اقیانوس آرام غربی، در سال 1971 با بادهای کوبنده، قدرت‌نمایی کرد و در جایگاه دهمین طوفان قدرتمند تاریخ (از نظر سرعت باد) ایستاد.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 276 کیلومتر بر ساعت (172 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 890 میلی‌بار

طوفان‌های زیر نیز از نظر قدرت باد با تایفون اِیمی هم‌رده هستند:

• تایفون السی (Typhoon Elsie) - 1975: 895 میلی‌بار
• تایفون بس (Typhoon Bess) - 1965: 900 میلی‌بار
• تایفون اگنس (Typhoon Agnes) - 1968: 900 میلی‌بار
• تایفون هوپ (Typhoon Hope) - 1970: 900 میلی‌بار
• تایفون نادین (Typhoon Nadine) - 1971: 900 میلی‌بار

9. تایفون آیدا (Typhoon Ida) - 1954

در سال 1954، تایفون آیدا با خروش خود در غرب اقیانوس آرام، جایگاه نهمین طوفان قدرتمند را به خود اختصاص داد. قدرت این طوفان به حدی بود که نامش در میان سهمگین‌ترین بلایای طبیعی تاریخ ثبت شد.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 278 کیلومتر بر ساعت (173 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 890 میلی‌بار

این سه تایفون نیز در رتبه نهمین طوفان قدرتمند (از نظر سرعت باد) با آیدا شریک هستند:

• تایفون ویلدا (Typhoon Wilda) - 1964: 895 میلی‌بار
• تایفون تس (Typhoon Tess) - 1953: 900 میلی‌بار
• تایفون پاملا (Typhoon Pamela) - 1954: 900 میلی‌بار

8. تایفون ریتا (Typhoon Rita) - 1978

تایفون ریتا، با قدرت تخریب‌کننده و مسیر حرکتی غیرمعمول خود، در سال 1978 در رتبه هشتم قدرتمندترین طوفان‌های تاریخ قرار گرفت. این طوفان نه تنها به خاطر شدت خود، بلکه به دلیل حرکت تقریباً مستقیم به سمت غرب در طول حدود دو هفته، قابل توجه بود.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 281 کیلومتر بر ساعت (175 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 880 میلی‌بار

ریتا علاوه بر قدرت بالا، گوام، فیلیپین (معادل رده 4) و ویتنام را تحت تاثیر قرار داد و خساراتی بالغ بر 100 میلیون دلار و بیش از 300 کشته بر جای گذاشت.

این سه طوفان نیز از نظر قدرت باد با تایفون ریتا در رتبه هشتم شریک هستند:

• تایفون وین (Typhoon Wynne) - 1980: 890 میلی‌بار
• تایفون یوری (Typhoon Yuri) - 1991: 895 میلی‌بار
• هاریکین کامیلا (Hurricane Camille) - 1969: 900 میلی‌بار

7. تایفون ایرما (Typhoon Irma) - 1971

تایفون ایرما، یکی از منحصربه‌فردترین چرخندهای گرمسیری در این فهرست، در سال 1971 با قدرتی چشمگیر ظاهر شد و در رتبه هفتم قدرتمندترین طوفان‌ها قرار گرفت. ویژگی بارز ایرما این بود که بیشتر عمر خود را در دریا سپری کرد (اگرچه چندین جزیره در غرب اقیانوس آرام را تحت تاثیر قرار داد).

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 286 کیلومتر بر ساعت (180 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 884 میلی‌بار

نرخ تشدید سریع آن نیز جالب توجه است: ایرما در یک دوره 24 ساعته از 10 تا 11 نوامبر، با سرعت 4 میلی‌بار در ساعت تقویت شد.

هاریکین ریتا (Hurricane Rita) در سال 2005 نیز با سرعت باد 180 مایل بر ساعت، در رتبه هفتم قدرتمندترین طوفان‌ها با ایرما شریک است.

6. تایفون جون (Typhoon June) - 1975

تایفون جون در سال 1975 با قدرت بی‌نظیر خود، جایگاه ششمین طوفان قدرتمند تاریخ را به خود اختصاص داد. این طوفان نه تنها به دلیل سرعت بالای باد، بلکه به دلیل پدیده نادر "دیواره‌های چشم سه‌گانه" نیز شهرت دارد.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 298 کیلومتر بر ساعت (185 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 875 میلی‌بار

جون دومین فشار کمینه را در بین تمام چرخندهای گرمسیری جهان دارا بود. پدیده دیواره‌های چشم سه‌گانه در این طوفان به این صورت بود که دو دیواره چشم اضافی در خارج از دیواره چشم اصلی (مانند الگوی سیبل) تشکیل شده بودند. از آنجایی که این طوفان هرگز به خشکی نزدیک نشد، هیچ خسارت یا تلفاتی گزارش نشد.

طوفان‌های زیر نیز به سرعت باد 185 مایل بر ساعت رسیدند و در جایگاه ششمین طوفان قدرتمند (از نظر سرعت باد) با جون برابر هستند:

• تایفون نورا (Typhoon Nora) - 1973: 877 میلی‌بار
• هاریکین ویلما (Hurricane Wilma) - 2005: 882 میلی‌بار
• تایفون مگی (Typhoon Megi) - 2010: 885 میلی‌بار
• تایفون نینا (Typhoon Nina) - 1953: 885 میلی‌بار
• هاریکین گیلبرت (Hurricane Gilbert) - 1988: 888 میلی‌بار
• هاریکین روز کارگر (Labor Day Hurricane) - 1935: 892 میلی‌بار
• تایفون کارن (Typhoon Karen) - 1962: 894 میلی‌بار
• تایفون لولا (Typhoon Lola) - 1957: 900 میلی‌بار
• تایفون کارلا (Typhoon Carla) - 1967: 900 میلی‌بار

5. تایفون تیپ (Typhoon Tip) - 1979

تایفون تیپ، اگرچه از نظر سرعت باد در میانه این فهرست قرار دارد، اما از نظر فشار مرکزی، قدرتمندترین چرخند گرمسیری ثبت شده در تاریخ کره زمین است! در 12 اکتبر 1979، اندکی پس از عبور از گوام و ژاپن، کمترین فشار مرکزی آن به رکورد جهانی 870 میلی‌بار رسید.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 306 کیلومتر بر ساعت (190 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 870 میلی‌بار

تیپ همچنین بزرگترین چرخند گرمسیری مشاهده شده تاکنون است. در اوج قدرت، قطر وزش بادهای آن به 2220 کیلومتر (1380 مایل) رسید - تقریباً نیمی از اندازه ایالات متحده پیوسته!

دو طوفان، یکی در اقیانوس آرام غربی و دیگری در اقیانوس اطلس، از نظر سرعت باد با تیپ در جایگاه پنجمین طوفان قدرتمند قرار دارند:

• تایفون ورا (Typhoon Vera) - 1959: 895 میلی‌بار
• هاریکین آلن (Hurricane Allen) - 1980: 899 میلی‌بار

4. تایفون جون (Typhoon Joan) - 1959

تایفون جون، قدرتمندترین طوفان فصل 1959، از نظر شدت و اندازه (با بطری بیش از 1600 کیلومتر)، در جایگاه چهارمین طوفان قدرتمند تاریخ قرار می‌گیرد.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 314 کیلومتر بر ساعت (195 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 885 میلی‌بار

جون به تایوان (با بادهایی با سرعت 298 کیلومتر بر ساعت - معادل رده 5 قوی) و چین ضربه زد، اما تایوان با 11 کشته و 3 میلیون دلار خسارت به محصولات کشاورزی، به شدت آسیب دید.

این طوفان‌های اقیانوس آرام غربی از نظر سرعت باد با جون در جایگاه چهارمین طوفان قدرتمند برابر هستند:

• تایفون هایان (Typhoon Haiyan) - 2013: 895 میلی‌بار
• تایفون سالی (Typhoon Sally) - 1964: 895 میلی‌بار

3. تایفون آیدا (Typhoon Ida) - 1958 و هاریکین پاتریشیا (Hurricane Patricia) - 2015

تایفون آیدا در غرب اقیانوس آرام و هاریکین پاتریشیا، تازه‌وارد اقیانوس آرام شرقی، به طور مشترک در جایگاه سومین چرخند قدرتمند تاریخ قرار دارند.

• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 325 کیلومتر بر ساعت (200 مایل بر ساعت)

آیدا در حالی که با رده 3 به جنوب شرقی ژاپن ضربه زد، باعث سیل و رانش زمین گسترده شد و منجر به بیش از 1200 کشته شد. با کمترین فشار مرکزی 877 میلی‌بار، آیدا همچنین از نظر فشار مرکزی در جایگاه سومین چرخند قدرتمند ثبت شده قرار دارد.

مانند آیدا، پاتریشیا نیز رکوردهای متعددی را در اختیار دارد. از نظر فشار، این قوی‌ترین هاریکینی است که در نیمکره غربی شکل گرفته است. همچنین قوی‌ترین هاریکین از نظر وزش بادهای قابل اعتماد است. پاتریشیا سریع‌ترین چرخند گرمسیری برای تشدید یا "بمب‌گذاری" است، رکوردی که قبلاً در اختیار آیدا بود - اما با کاهش 100 میلی‌باری فشار پاتریشیا (از 980 میلی‌بار به 880 میلی‌بار) که در طی یک دوره دو روزه از 22 تا 23 اکتبر رخ داد، شکسته شد.

پاتریشیا در شمال مانزانیلو مکزیک در حالی که هنوز با شدت رده 5 بود، به خشکی رسید و تنها دومین هاریکین اقیانوس آرام شد که با این شدت به خشکی می‌رسد. این طوفان بیشتر مناطق روستایی را تحت تأثیر قرار داد و در عرض 24 ساعت پس از حرکت به سمت ساحل (در نتیجه شکسته شدن توسط زمین‌های کوهستانی در امتداد خط ساحلی مکزیک) به یک توده کم‌فشار تضعیف شد که هر دو عامل باعث محدود شدن خسارات به زیر 200 میلیون دلار و تلفات به کمتر از 20 نفر شد.

2. تایفون وایولت (Typhoon Violet) - 1961

وایولت با وجود شدت بسیار بالا، عمر کوتاهی داشت. در عرض پنج روز پس از شکل‌گیری، به یک اَبَرتایفون معادل رده 5 با فشار مرکزی 886 میلی‌بار و بادهایی با سرعت بیش از 320 کیلومتر بر ساعت (200 مایل بر ساعت) تبدیل شد.

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 335 کیلومتر بر ساعت (207 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 886 میلی‌بار

تنها چند روز پس از رسیدن به اوج شدت، تقریباً از بین رفت. این واقعیت که وایولت تا زمان رسیدن به خشکی در ژاپن به یک طوفان گرمسیری تضعیف شده بود، خسارات و تلفات جانی را به حداقل رساند.

1. تایفون نانسی (Typhoon Nancy) - 1961

تایفون نانسی برای بیش از پنج دهه رتبه اول قدرتمندترین چرخند گرمسیری (بر اساس باد) را حفظ کرده است، اما قرار گرفتن آن در صدر بدون بحث و جدال نیست. این احتمال وجود دارد که تخمین‌های باد برای این طوفان در طول پروازهای شناسایی هوایی، بیش از حد برآورد شده باشد. (قرائت‌های باد در طول دهه‌های 1940 تا 1960 احتمالاً به دلیل فناوری ناکافی و درک کمتر در آن زمان از نحوه عملکرد هاریکین‌ها، بیش از حد تخمین زده شده‌اند.)

• حوضه: اقیانوس آرام غربی
• بالاترین سرعت باد پایدار (یک دقیقه‌ای): 345 کیلومتر بر ساعت (213 مایل بر ساعت)
• کمترین فشار مرکزی: 882 میلی‌بار

با فرض اینکه داده‌های سرعت باد نانسی قابل اعتماد باشد، او مستحق رکورد دیگری است: طولانی‌ترین هاریکین معادل رده 5 در نیمکره شمالی، با بادهای پایدار که پنج روز و نیم به طول انجامید.

نانسی به خشکی رسید، اگرچه خوشبختانه نه در اوج شدت. با این وجود، تا زمان رسیدن به خشکی به عنوان رده 2 در ژاپن، 500 میلیون دلار خسارت به بار آورد و تقریباً 200 کشته برجای گذاشت.