این که کدام قوم یا ملت، نخستین بار با بیمه آشنا شدند معلوم نیست. برخی، دریانوردان فنیقی (لبنان کنونی) را مبتکر بیمه دریایی می دانند. به این صورت که دریانوردان از بازرگانان وام می گرفتند و هرگاه دریانورد بدهکار با موفقیت سفر خود را به پایان می رساند، اصل و بهره وام دریافتی را ظرف مدت تعیین شده به بازرگان طلبکار می پرداخت. در طی این مدت کالای دریانورد در گرو بازرگان بود و اگر بازرگان به موقع طلبش را نمی گرفت می توانست کالا را حراج کند. ولی اگر کشتی دریانورد با حوادث دریا مواجه می شد یا دزدان دریایی به آن حمله ور می شدند و کالا به غارت می رفت، وام دهنده (بازرگان) حقی در مورد اصل و بهره وام پرداختی نداشت. پس، بازرگان وام دهنده خطر را تقبل کرده و ریسک می پذیرفت.
فشار یکی از مفاهیم بنیادی در علم فیزیک وشیمیاست که نقش مهمی در درک پدیده های مختلف طبیعی و صنعتی ایفا می کند. این کمیت به عنوان نیروی اعمال شده بر واحد سطح تعریف می شود و در زندگی روزمره و علوم مختلف کاربردهای گسترده ای دارد. ازفشار هوادر جو زمین تا فشار مایعات در اعماق اقیانوس ها، این مفهوم به ما کمک می کند تا رفتار مواد و سیالات را بهتر درک کنیم. در این محتوا، به تعریف فشار، فرمول های مرتبط با آن، مثال های ساده و کاربردهای آن در گازها و مایعات پرداخته می شود.
پدیده درخشش در تاریکی، که به آن فسفرسانس هم میگویند، در مواد، ترکیبات شیمیایی و موجودات مختلف دیده میشود. این درخشش گاهی هدفی خاص دارد، مثل کرمهای شبتاب که برای جفتیابی و دور کردن شکارچیان میدرخشند. گاهی هم نتیجه واپاشی مواد رادیواکتیو است، مثل رادیوم. حتی نوشیدنیها هم میتوانند بدرخشند! در ادامه، با تعدادی از معروفترین پدیدههای درخشان در تاریکی آشنا میشویم:
چرخه کربن، فرآیندی حیاتی است که نحوه ذخیره و تبادل کربن بین بخشهای مختلف کره زمین، از جمله زیستکره (موجودات زنده)، اتمسفر (هوا)، آبکره (آب) و زمینکره (خاک) را توصیف میکند. این چرخه، نقشی اساسی در تنظیم آب و هوا و حفظ حیات در سیاره ما ایفا میکند.
چرخه اسید سیتریک، که با نامهای چرخه کربس یا چرخه تریکربوکسیلیک اسید (TCA) هم شناخته میشود، یک فرآیند حیاتی در سلولها است که نقش کلیدی در تولید انرژی دارد. این چرخه، مولکولهای غذایی را به انرژی، آب و دیاکسید کربن تجزیه میکند و مواد اولیه مهمی برای سنتز سایر مولکولهای زیستی فراهم میآورد.
بسیاری تصور می كنند همه معیارهای اخلاقی همیشه ثابتند و به عنوان مثال مانند زیبایی شناسی به مرور زمان تغییر نمی كنند. این درحالی است كه به گفته روانشناسان اگر دقیق تر نگاه كنیم متوجه می شویم دورنمای اخلاقیات همیشه در حال تغییر است و معیار اخلاقی یا غیر اخلاقی بودن رفتارها به سرعت و در طول دهه ها تغییر كرده است.
محققان می گویند تغییر اخلاقیات گاهی نوعی از شکوفایی را بازتاب می دهد.
دانشگاه دامغان
دانشگاه دامغان
۲ تیر ۱۳۹۳ – ۴ تیر ۱۳۹۳