همه گیاهان نیازهایی دارند و چرخه زندگی شان را به شیوه ای منحصر به فرد و در یک دوره زمانی طی می کنند. نمونه آنها گیاهان یکساله اند.
اگر به گیاهان دوروبرمان دقت کنیم متوجه می شویم که بعضی از گیاهان تنها یک سال زندگی می کنند و پس از آن می میرند. این گیاهان، گیاهان یک ساله اند. گیاهان یکساله گیاهانی اند که کل چرخه زندگی شان را در یک سال کامل می کنند. یعنی در مدت یک سال از دانه یا لوبیا جوانه می زنند سپس رشد می کنند تا به حد کمال خود برسند و بعد دانه هایشان را به وجود می آورند.
ویژگی های گیاهان یک ساله
گیاهان یکساله بیشتر از گیاهان چند ساله یا دو ساله تمایل به نمایش و جلوه دادن خود دارند. نظریه غالب این است که آنها به گل ها و برگ های با رنگ تند و همچنین بوهای معطر نیاز دارند تا حشرات گرده افشان را هنگامی که در دسترس اند جذب کنند.
به همین دلیل است که گیاهان یک ساله پر از شکوفه های رنگارنگ اند و بوهای شیرین دارند. این مغایر گیاهان چند ساله و دو ساله، مثل درختان و بیشتر درختچه ها است، که شاخه های پر برگ تری دارند و فرصت طولانی تری دارند تا گرده افشانی برایشان رخ دهد.
گیاهان یکساله معمولاً در اوایل بهار در خاک قرار می گیرند. از این نقطه سلول هایشان فرایندهای طویل شدن سریع را آغاز می کنند تا رشد سریعشان تضمین شود.
هنگامی که گیاه به نهایت اندازه اش می رسد، هورمون های گیاهی، مانند سیتوکینین و جیبرلین، کنترل را به دست می گیرند و باعث می شوند گیاه غنچه کند و گل هایش باز شود. این اتفاق معمولاً در اواخر بهار یا اوایل تابستان روی می دهد. باز شدن گل با فصل تابستان مصادف است که زمانی از سال است که بیشتر حشرات گرده افشان فعال ترند.
هنگامی که گرده افشانی رخ می دهد چه از طریق حشرات باشد چه از طریق پرندگان و یا باد، گیاه شروع به ایجاد دانه می کند.
تغییرات شیمیایی ای که در طول تشکیل دانه در گیاه رخ می دهد، سیگنالی را به گیاه می دهد که چرخه زندگی اش را کامل کرده است. این اتفاق اغلب با آخر پاییز و اول زمستان منطبق است. این تغییرات به مرگ گیاه منتهی می شود. بنابراین گیاه مأموریت تولید مثل خود را با تولید دانه کامل کرده است و تضمین کرده است که اطلاعات ژنتیکی اش به سالی که می آید منتقل می شود.
نمونه هایی از گیاهان یک ساله
ذرت و هندوانه مثال هایی از سبزیجات یک ساله اند. امپاتیانس و اطلسی هم گل های محبوب یک ساله اند.
ذرت محصول بسیار مهمی برای انسان ها است. همچنین خوراکی خوبی برای جانورانی محسوب می شود که از دانه های آن تغذیه می کنند. ذرت در اول بهار کاشته می شود و چرخه زندگی اش را کامل می کند و آماده برداشت در پاییز می شود. این باعث می شود ذرت یک گیاه یک ساله واقعی باشد.