دانشمندان گنجینه عظیم و متنوعی از حیات را در اعماق عمیق ترین گودال جهان و غارهای لبریز از آب آن پیدا كرده اند. این گودال به حدی عمیق است كه حتی نور خورشید به بخش های پایینی آن نمی رسد. كشف موجودات زنده در اعماق گودال زاكوتان واقع در شمال شرقی مكزیك، توانایی توسعه حیات حتی در صعب ترین شرایط آب و هوایی را اثبات می كند. تحقیقی كه برای كشف حیات در این گودال انجام شده، می تواند به پژوهش ها درباره امكان وجود حیات در سایر نقاط منظومه شمسی، ازجمله یكی از ماه های سیاره مشتری به نام اروپا، كمك كند.
كشف حیات در این گودال عمیق به واسطه روبات خودكار غواصی به نام DEPTHX میسر شده. این روبات گنجینه متنوعی از زندگی میكروبی را در بخش های عمیق زاكوتان و در نقاطی كه نور خورشید نمی تواند به آنها برسد پیدا كرده است.
دانشمندان می گویند كه این كشف مهر تأیید دیگری بر انعطاف پذیری حیات و توانایی توسعه آن در آب و هواهای صعب كره زمین و احتمالاً سیارات دیگر است.
روبات DEPTHX كه در اعماق 900 پایی یا 275 متری گودال زاكوتان غوطه ور شده بود، نمونه هایی از آب و میكروب ها را در امتداد این گودال سنگ آهكی جمع آوری كرده است. روش كار این روبات به این ترتیب بوده كه برای جمع آوری نمونه ها آب را مكیده و آن را در كیف های پلاستیكی محكمی ذخیره كرده است. همچنین بازوی روباتیش را به داخل دیوار گودال فرو كرده تا نمونه های ماده جامد آن را جمع آوری كند. با بازگشت DEPTHX به سطح زمین، محققان نمونه های جمع آوری شده به وسیله این روبات را گرفته به آزمایشگاه بردند تا تجزیه و تحلیل های دی ان ای را بر روی آنها انجام دهند و تعیین كنند كه چه نوع حیاتی در گودال وجود دارد.
محققان از غنای زندگی در این گودال شگفت زده هستند. حیات در این گودال شامل قریب به 75 تا 80 درصد زندگی میكروبی شناخته شده بر روی زمین و چند گونه ناشناخته دیگر از میكروب ها است. محققان درمیان نمونه های جمع آوری شده، توانسته اند بیش از 100 نوع میكروب شامل سه فیلا باكتری كه قبلاً هرگز كشف نشده بود را شناسایی كنند. در تقسیم بندی موجودات زنده فیلا در پایین شاه و بالای طبقه قرار دارد. همچنین دانشمندان داده هایی كه به وسیله این روبات جمع آوری شده بود را مورد استفاده قرار دادند تا نقشه های سه بعدی ای با وضوح بالا از این سوراخ زیرزمینی تهیه كنند. تاكنون بشر نتوانسته بود كه به  چنین اعماقی دست یابد.
طول گودال زاكوتان حدود 344 پا (105 متر) است و با آبی كه دمای آن در تمام طول سال حدود 86 درجه فارنهایت یا 30 درجه سلسیوس است، پر شده. این آب حاوی تركیبات سولفوریك است كه از سوی موجودات زنده ای كه در داخلش هستند، عنوان منبع غذایی مورد استفاده قرار می گیرد.
گودال زاکوتانگودال زاكوتان یك ستون عمودی است كه مستقیم به داخل زمین راه یافته است. تا زمان انجام تحقیق دانشمندان عمق گودال را نمی دانستند. حالا براساس نقشه ای كه روبات DEPTHX از گودال ال زاكوتان تهیه كرده مشخص شده كه عمق آن 318 متر است.
تصور می شود كه گودال ها براثر انحلال شیمیایی صخره های كربناتی تشكیل شده باشند و فضای خالی آنها با هوا یا آب پر شده باشد.
دانشمندان میكروب ها را هم در آب و هم در پوسته ضخیمی كه دیواره گودال را می پوشاند پیدا كردند. بعد از عمق مشخصی، نور خورشید دیگر نمی تواند در آب نفوذ كند. بنابراین موجودات زنده به جای گرفتن انرژی از نور، سوختشان را از سولفید هیدروژن موجود در اطرافشان و تركیبات غنی از انرژی دیگر تأمین می كنند. به جای فتوسنتز، آنها با كشیدن كربن سنگ آهك فرایند شیموسنتز را انجام می دهند. در حقیقت دانشمندان متوجه شده اند كه در این حوزه زیرسطحی زندگی پرتكاپو جریان دارد.
این تحقیق مشخص کرده كه ما هنوز درباره میزان گستردگی و تنوع حیات همه چیز را نمی دانیم.
یافتن حیات در آب و هوای صعب این گودال، امكان وجود اشكالی از زندگی روی سیارات یا ماه های دیگری كه شرایط مشابهی دارند را به وجود می آورد.
DEPTHX برای جمع آوری نمونه ها آب را می مكد و آن را در كیف های پلاستیكی محكمی ذخیره می كند. این وسیله همچنین یك بازوی روباتی دارد كه به داخل دیوار گودال فرو می رود تا نمونه های ماده جامد آن را جمع آوری كند. موقعی كه DEPTHX به سطح زمین برمی گردد، محققان این نمونه ها را می گیرند و آنها را به آزمایشگاه می برند تا تجزیه و تحلیل های دی ان ای بر روی آنها انجام دهند و تعیین كنند كه چه نوع حیاتی در گودال وجود دارد.
درس هایی كه از روبات DEPTHX آموخته شده هم می تواند به نحوه بررسی اقیانوس زیر یخ یك ماه مشتری، یعنی اروپا، كمك كند. دانشمندان امیدوارند كه روباتی مشابه DEPTHX را مورد استفاده قرار دهند و آن را برای اكتشاف جهان های دیگر، به ویژه این ماه مشتری مورد استفاده قرار دهند.
این ماه یك هدف جذاب برای ستاره شناسان است. چراكه تصور می شود در زیر یك پوسته یخ زده آن اقیانوس های زیرزمینی تشكیل شده از آب مایع وجود دارد. از آن جایی كه تصور می شود آب برای وجود زندگی الزامی است، این اقیانوس ها می تواند نقاط خوبی برای زندگی فرازمینی میكروبی باشد.
این تحقیق از اولین تلاش ها برای بررسی زیر یخ های ماه مشتری تلقی می شود.
اگر یك روبات به «اروپا» فرستاده شود،‌ لازم است به صورت خودكار در داخل فضا هدایت شود، روی سطح ماه فرود بیاید، لایه یخ را حفر كند،‌ زیر اقیانوس را برای زندگی میكروسكوپی كاوش كند و سپس یافته ها را به زمین ارسال كند.
این هنوز برای فناوری روباتیك دوراز دسترس است، اما دانشمندان آن را به عنوان هدفی واقع گرایانه در نظر می گیرند.